Skip to content

បដិវត្តន៍ចិន

  1. វិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយ ចលនាបដិវត្តន៍ប្រឆាំងនឹងចក្រពត្តិនិយមនិងសក្ដិភូមិនិយមនៅក្នុងសង្គមចិន ដែលកើតឡើងនៅក្នុងចន្លោះឆ្នាំ១៨៤០-១៩៤៩ ដើម្បីផ្លាស់ប្ដូររបបពីរាជានិយមទៅជាសាធារណរដ្ឋនិយម។ ចលនាបដិវត្តន៍នេះ ចែកជាពីរដំណាក់កាលធំៗ៖ - ដំណាក់កាលទី១ : ចលនាបដិវត្តន៍ចិនដែលកើតឡើងក្នុងចន្លោះឆ្នាំ១៨៤០-១៩១៩។ ក្នុងដំណាក់កាលនេះ គេចែកចេញជាពីរដំណាក់កាលទៀតគឺដំណាក់កាលដំបូងឆ្នាំ១៨៤០-១៩១១ ជាចលនាបដិវត្តន៍ប្រឆាំងនឹងចក្រពត្តិនិយម(សង្គ្រាមអាភៀនជាមួយចក្រភពអង់គ្លេស)និងចលនាបដិវត្តន៍ផ្ដួលរំលំរាជវង្សឈីង(ម៉ាន់ជូ)។ នៅថ្ងៃទី១០ ខែតុលា ឆ្នាំ១៩១១ ចលនាបដិវត្តន៍នេះបានទទួលជោគជ័យ ហើយបានប្រកាសបង្កើតរបបសាធារណរដ្ឋក្រោមរដ្ឋធម្មនុញ្ញបណ្ដោះអាសន្ន ណានជីង ក្នុងឆ្នាំ១៩១២។ ដំណាក់កាលបន្ទាប់ឆ្នាំ១៩១១-១៩១៩ ជាចលនាជាតិនិយមដែលដឹកនាំដោយ ស៊ុន យ៉ាតសេន(Sun Yat-sen) ដើម្បីប្រឆាំងនឹងរបបដឹកនាំរបស់ យ័ន ស៊ីខាយ(Yuan Sikhai) ដែលប្រកាសតាំងខ្លួនជាស្ដេចនៅឆ្នាំ១៩១៥។ ចលនានេះបានទទួលជោគជ័យនៅថ្ងៃទី១០ ខែតុលា ឆ្នាំ១៩១៩ ហើយរបបសាធារណរដ្ឋចិនបន្តរហូតដល់ឆ្នាំ១៩៤៩។ នៅឆ្នាំ១៩២៥ ស៊ុន យ៉ាតសេន(Sun Yat-sen) បានទទួលមរណភាព ហើយ ជៀង កៃចៀក(Chiang Kai-shek) បានក្លាយជាមេដឹកនាំនៃរបបសាធារណរដ្ឋចិន។ - ដំណាក់កាលទី២ : ចលនាបដិវត្តន៍ថ្មីមួយទៀតក្នុងចន្លោះឆ្នាំ១៩២១-១៩៤៩ ដឹកនាំដោយ ម៉ៅ សេទុង(Mao Tse-dong) ដើម្បីផ្ដួលរំលំរបបសាធារណរដ្ឋចិនដែលដឹកនាំដោយ ជៀង កៃចៀក(Chiang Kai-shek) និងប្រឆាំងនឹងការគ្រប់គ្រងហ្វាស៊ីសជប៉ុន ហើយបានទទួលជោគជ័យនៅថ្ងៃទី១ ខែតុលា ឆ្នាំ១៩៤៩ និងបានបង្កើតរបបដឹកនាំថ្មីមួយមានឈ្មោះថា សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន ដែលដឹកនាំដោយបក្សកុម្មុយនីស្តចិន។
    វិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយ

Look up another word in the Khmer Dictionary

More words

ផ្លែខួងគ្រឹះ ពំនឹងសន្លាក់ ភាពខូចបែបយារ ភាពធន់សង្កត់ ភាពអរតូត្រូប មេគុណឋានលេខា វិភាគឌីណាមិក វិភាគស្តាទិក ការតម្កល់ទុក ចំណាត់ការទូត ទ្រឹស្តីវរជន បដិការការទូត បណ្ដាញនយោបាយ បម្លែងជម្លោះ មណ្ឌលកុងស៊ុល មណ្ឌលសមរភូមិ មនសិការសង្គម រដ្ឋបាលឯកភាព សង្គ្រាមឈ្លប សត្រូវនយោបាយ អំណាចវៃឆ្លាត កម្រិតប្រសើរ កម្រិតសាមញ្ញ កម្រិតឡើងចុះ

Source: Samdech Chuon Nath Khmer dictionary and Khmer lexicons.