Skip to content

ឫសីប្លែងសារ

  1. ន ឈ្មោះវិធីសរសេរសំបុត្រប្លែងរបៀបអក្សរបំបាំងសេចក្ដី, ជាចំណេះរបស់ខ្មែរក្នុងបុរាណសម័យ, មានច្រើនបែប ; មុនដំបូងត្រូវសរសេរសេចក្ដីឲ្យច្បាស់លាស់តាមធម្មតាសិន, ត្រូវប្រើបានចំពោះតែឃ្លារបះខ្លីៗឲ្យល្មមរាប់អក្សរស្រង់បានងាយ, រួចហើយ ត្រូវរាប់អក្សរបណ្ដោយពីដើមទៅចុង ដកយកមួយតួម្ដងៗ តាមកំណត់ចំនួនមកសរសេររៀបរៀង, ស្រៈបាំងឈើ និងលេខ និងសូន្យ ( 0 ) ក៏រាប់យកជាអក្សរមួយតួៗដែរ តែវិសជ៌នីយមិនរាប់, រួចដាក់លេខត្រង់ខាងដើមឃ្លារបះថា " ២ ឬ ៣, ៤, ៥ " ជាដើម ជាសញ្ញាឲ្យអ្នកទទួលសំបុត្រនោះ អាចស្រង់អក្សរសរសេររៀបរៀងយកសេចក្ដីបានដោយងាយ ។ កាលដែលរាប់ដកអក្សរប្លែងបំបាំងសេចក្ដី ហៅថា ដក , ដល់រាប់អក្សរស្រង់ឲ្យឃើញជាសេចក្ដីវិញ ហៅថា ស្រង់; ដក-ស្រង់ មានចំនួនស្មើគ្នាក៏មាន ខុសគ្នាក៏មាន, ដែលមានចំនួនខុសគ្នា បើចង់ប្រើផ្លាស់ប្ដូរយកបែបដកជាស្រង់ ឬបែបស្រង់ជាដកក៏បាន ។ ដក៣ស្រង់៣ដូចជា : ល្អក្រចិមិយូត្តនរ > ចិត្តល្អមិនក្រយូរ ( មាន ៨ អក្សរ ), កាលដែលដក ត្រូវរាប់ពី ចិ ដល់ ល្អ ដក ល្អ, ពី មិ ដល់ ក្រ ដក ក្រ,. . . ពី ល្អ ដល់ ន ដក ន, ពី ក្រ ដល់ រ ដក រ , ត្រូវរាប់ដកបន្តគ្នា ៨ សាឲ្យទាល់តែគ្រប់ទាំង ៨ អក្សរឥតមានផ្ទួន ( បើមានផ្ទួនលើតួដដែលណាមួយ ទុកជាខុស ); ដល់វេលាស្រង់ក៏ដូចគ្នា, ត្រូវរាប់ពី ល្អ ដល់ ចិ ស្រង់ ចិ , ... ពី ត្ត ដល់ រ ស្រង់ រ ។ ដក ២ ស្រង់ ៤ ដូចជា : ចះនចមិឈ្នះង់>ចេះមិនឈ្នះចង់ ( មាន៧អក្សរ ), ឬ ដក ៤ ស្រង់ ២ ជា នឈ្នេះចះចមិង់ ក៏បាន, បើចង់ដក៣ស្រង់៥ ឬដក ៥ ស្រង់ ៣ វិញក៏បាន ។ ដក ៣ ស្រង់ ៩ ដូចជា : ពីក់រខ្លួក្រេជាស់ អំអាល្អបន>អំពើអាក្រក់ល្អជារបស់ខ្លួន ( មាន ១៣ អក្សរ ) ។ ដក ៤ ស្រង់ ៧ ដូចជា : ង់ល្ងេបសទីខ្មាចេះ > ខ្មាសល្ងង់ទើបចេះ ( មាន ៩ អក្សរ ) ។ ដក ៧ ស្រង់ ៧ ដូចជា : ប្រាលខ្ញុំតេ ៥ អាក់សិខ្ចីរៀឲ្យ o ណិ ១ ន > អាណិតឲ្យខ្ញុំខ្ចីប្រាក់ ១៥០ រៀលសិន ( មាន១៦ អក្សររាប់ទាំងសូន្យផង ) ។ វណ្ណយុត្តដែលប្រើដាច់ដោយខ្លួនពីតួអក្សរ ដូចជា ? ; ! ជាដើម ក៏ត្រូវរាប់យកជាអក្សរមួយតួៗដែរ; បើត្រូវការសរសេរថា ទៅមុនចុះ កុំចាំខ្ញុំ! ត្រូវសរសេរជា ៧ នខ្ញុំមុចាំទៅកុំចុះ ! ( គឺប្រាប់ថាឲ្យស្រង់៧ ); ឬសរសេរជា ៤ ចាំចុះមុខ្ញុំកុំនទៅ ! ក៏បាន ( គឺប្រាប់ថាឲ្យស្រង់ ៤ ); លេខដែលបង់ខាងដើមឃ្លារបះ បើដាក់ក្នុងវង់ក្រចកជា ( ៧ ) ឬ ( ៤ ) ដូច្នេះក៏បាន ។
    វចនានុក្រម សម្ដេចសង្ឃរាជ ជួនណាត

Look up another word in the Khmer Dictionary

More words

មាតុឃាតកម្ម ម្រេចកង្កែប យុទ្ធុបករណ៍ រង៉ាក់រង៉ើក រជ្ជប្បវេណី រន្ធគវេសិនី រមុំាងរម៉ោក រម៉ោករម៉ាំង រសាយនវិទ្យា រស្សទស្សិនី រ៉ាត់ប្រខុត រេចកភេសជ្ជៈ លិខនក្រឹត្យ លិម្បការិកា លុទ្ធបុគ្គល លោតកន្ទ្រង់ លោហិតុប្បាទ ល្បិចចៅក្រម វចនាធិប្បាយ វជ្ជទស្សិនី វយវឌ្ឍនាការ វសន្តតិលការ វាចិកហារិកា វាចិកហារិនី

Source: Samdech Chuon Nath Khmer dictionary and Khmer lexicons.