Skip to content

សត្ត

[ស័ត-តៈ]
  1. បសំ ( បា.; សំ. សប្ត, សប្តន៑ ) ប្រាំពីរ ( ៧ ) ។ សត្តខណ្ឌ ( –ខ័ន ) ៧សង្កាត់, ៧ផ្ទាំង; ចីវរសត្តខណ្ឌ ចីវរមាន៧ផ្ទាំង** ។ សត្តទិន ឬ សត្តវារៈ, –ពារ ៧ថ្ងៃ **ឃ្លា "មាន៧ផ្ទាំង" ត្រូវបានកែសម្រួលពីឃ្លាដើម "មានផ្ទាំង៧" ទើបសមស្របតាមបរិបទនេះ។
    នៅអស់សត្តទិនគឺរវាង៧ថ្ងៃ ( មួយសប្ដាហ៍ ) : ក្នុងមួយសត្តវារៈ ។
    វចនានុក្រម សម្ដេចសង្ឃរាជ ជួនណាត
  2. បសំ សត្តពិធ ៧ យ៉ាង, ៧បែប; ៧មុខ ។ សត្តបរិភណ្ឌ ភ្នំ ៧ សង្កាត់ដែលព័ទ្ធភ្នំព្រះសុមេរុ ។ សត្តភូមិក ដែលមានជាន់ឬថ្នាក់៧
    ផ្ទះសត្តភូមិក ( ផ្ទះ៧ជាន់ ) ។
    វចនានុក្រម សម្ដេចសង្ឃរាជ ជួនណាត
  3. បសំ សត្តមាស ៧ ខែ ។ សត្តាហៈ ឬ សប្ដាហៈ, សប្ដាហ័ន, សប្ដាហ៍ ( បា. សត្តាហ < សត្ត + អហ "ថ្ងៃ"; សំ. សប្តាហន៑ < សប្ត "៧" + អហន៑ "ថ្ងៃ" ) ៧ ថ្ងៃ; រវាង ៧ ថ្ងៃ, មួយខួប ៧ ថ្ងៃ
    មួយសត្តាហៈ; សប្ដាហៈ ទី ១ ។
    វចនានុក្រម សម្ដេចសង្ឃរាជ ជួនណាត
  4. បសំ សត្តាហកាលិក ភេសជ្ជៈដែលភិក្ខុទទួលប្រគេនហើយត្រូវទុកខ្លួនឯង ឆាន់បានយ៉ាងយូរត្រឹម ៧ ថ្ងៃ ( ព. វិ. ពុ. ) ។ សត្តាហកិច្ច, សប្ដាហក្រឹត្យ ឬ សត្តាហករណីយកិច្ច កិច្ចធុរៈដែលភិក្ខុ-សាមណេរ អ្នកកំពុងនៅចាំវស្សា ត្រូវអធិដ្ឋានចិត្តកំណត់ថ្ងៃហើយចេញទៅនៅក្រៅអាវាសបានយ៉ាងយូរត្រឹម៦យប់ ( ព. វិ. ពុ. ) ។ ល ។
    វចនានុក្រម សម្ដេចសង្ឃរាជ ជួនណាត
  5. ន ( បា. ឬ សំ. ) បុគ្គលអ្នកជាប់ជំពាក់ក្នុងអារម្មណ៍ឬក្នុងបំណង; ខ្យល់ដកដង្ហើម, ជីវិត, ប្រាណ, បុគ្គលមានជីវិត ( ក្នុងលោកទាំងអស់ ); កម្លាំង, ពលស័ក្តិ, អំណាច, សេចក្ដីក្លាហាន; អធ្យាស្រ័យ; ការតាំងចិត្ត; សេចក្ដីបរិសុទ្ធ, គុណសម្បត្តិនៃសេចក្ដីបរិសុទ្ធ; សេចក្ដីពិត; ខ្លឹមសារ; វត្ថុ; ទ្រព្យ; ធម្មតា; . . . ។ សត្តក្ខ័យ ឬ សត្វក្ស័យ ដំណើរអស់អំណាច, អស់កម្លាំង;... ។ សត្តគុណ ឬ សត្វ– គុណនៃសេចក្ដីបរិសុទ្ធ ។ សត្តឃាត ឬ សត្វ– ការពិឃាតសត្វ
    ទីសត្តឃាត, ផ្សារសត្តឃាត ទី, ផ្សារ ពិឃាតសត្វ ។
    វចនានុក្រម សម្ដេចសង្ឃរាជ ជួនណាត
  6. ន សត្តឃាតកៈ ឬ សត្វ– អ្នកពិឃាតសត្វ ( បើស្រ្តីជា –ឃាតិកា ) ។ សត្តឃាតដ្ឋាន ឬ សត្វឃាតស្ថាន ទីសម្រាប់ពិឃាតសត្វ ឬទីដែលពិឃាតសត្វ ។
    វចនានុក្រម សម្ដេចសង្ឃរាជ ជួនណាត
  7. ន សត្តនាយក ឬ សត្វ– ( –យក់ ) អ្នកនាំសត្វ, អ្នកទូន្មានប្រដៅសត្វ; ព្រះពុទ្ធ ។ សត្តនិករ, –និកាយ ឬ សត្វ– ពួកសត្វ ។ សត្តលោក ឬ សត្វ– ( ស័ត-ត លោក ឬ ស័ត-ត្វៈ–) លោកគឺពពួកសត្វ, ដែលរាប់ថាជាលោកមួយ ។ (ព. កា.)
    រីសត្វលោក តែងមានការស្ទោក ព្រោះលោកធម៌ ឥតលាភអាក់អន់ មានលាភត្រេកអរ ចិត្តរែងត្រាច់ចរ រវើកឥតស្រាក ។ ល ។
    វចនានុក្រម សម្ដេចសង្ឃរាជ ជួនណាត
  8. ន សត្តវិជ្ជា ឬ សត្វវិទ្យា វិជ្ជាសម្រាប់រក្សាសត្វ, វិជ្ជាពេទ្យសត្វ ។ សត្តសញ្ញា សេចក្ដីសម្គាល់ថាសត្វ; សញ្ញារបស់សត្វ ។ សត្តសារ ឬ សត្វ– ខ្លឹមរបស់សត្វ; ( អ្នកមានបុណ្យអស្ចារ្យ, អច្ឆរិយមនុស្ស, ព្រះពុទ្ធ ) ។ ល ។
    វចនានុក្រម សម្ដេចសង្ឃរាជ ជួនណាត

Look up another word in the Khmer Dictionary

More words

ទំហឹង ទួត ទិន្ន ក្មួយ តក្កវិជ្ជា ថ្លង់ ត្រដុស ការបញ្ជាក់ បង្កាត់ រាជនេតិ ការបញ្ចេញ នគរបាល បង្កប់ ទំនេរ ស្ងួន ប្រធានាធិបតី ប្រៃសណីយ៍ ប្រកា រលូត ប្រឌិត ម្ភៃ អឺយ កូនបំណុល សុពលភាព

Source: Samdech Chuon Nath Khmer dictionary and Khmer lexicons.