រោគ
[រោក, បើផ្សំជាបទសមាសរៀងពីខាងដើមសព្ទដទៃ អ. ថ. រោគៈ]- ន ( សំ. បា. ) ការឈឺចាប់, ការឈឺចាក់ដោត, ជំងឺ, អាពាធ, អាម័យ : កើតរោគ, ថ្នាំរម្ងាប់រោគ ។ រោគបុរស ឬរោគស្ត្រី កាមរោគ ( រោគស្វាយ, ប្រមេះ ) ។ រោគសង់ផ្ទះ ( ព. ប្រ. ) រោគដែលកើតនៅយូរតត្រំតត្រើយ ។ ល ។ ព. ប្រ. កើតរោគ ឈឺចិត្ត; កើតទាស់ទែងគ្នា ។ រោគក្ស័យ ( រោគ័ក-ក្សៃ ) ដំណើរអស់រោគហើយ; ការស្បើយរោគ ។ រោគក្សេម ( រោគ័ក-ក្សែម ) សេចក្ដីក្សេមចាករោគ, ដំណើរជាពីឈឺ ។ រោគនិទាន ( –គៈ – ) ឈ្មោះតម្រាពេទ្យបុរាណ និយាយអំពីកំណើតរោគ និងការប្រកបថ្នាំបំបាត់រោគផ្សេងៗ ។ រោគនិទ្ធ ( –គៈនិត ) លំនៅរោគ, សំបុករោគ : រូបកាយយើងនេះជារោគនិទ្ធ ។ រោគព្យាបាល ( –គៈ - ) ការរក្សារោគ, ការថែជំងឺ ។ រោគព្យាបាលកៈ ( –គៈព្យាប៉ាល៉ៈកៈ ) ឬ រោគព្យាបាលក៍ ( –បាល ) អ្នកថែជំងឺ; បើស្ត្រីជា រោគព្យាបាលិកា ។ រោគភូ ( –គៈ– ) កន្លែងកើតរោគ ( រាងកាយ ) ។ រោគរាជ ( –គៈ– ) ស្ដេចរោគ គឺរោគរបេង, វណរោគ ។ រោគរាតត្បាត រោគរាលដាល, រោគឆ្លងពីមួយទៅមួយ ដូចយ៉ាងអាសន្នរោគនិងអុតជាដើម ។ រោគលក្ខណៈ ឬ រោគលិង្គ ( –គៈ– ) លក្ខណៈ, អាការរបស់រោគ ។ រោគវិនិច្ឆ័យ ( –គៈ– ) ការវិនិច្ឆ័យរោគ, ការពិនិត្យជំងឺ, ទំនាយរបស់ពេទ្យអំពីអាការរោគតាមមូលហេតុដែលបណ្ដាលឡើង : គ្រូពេទ្យធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យ, តាមវិនិច្ឆ័យរបស់គ្រូពេទ្យថា កុមារនេះមានជំងឺគ្រុនចាញ់ ។ រោគសន្និបាត ( –គៈ– ) ប្រទេសជាទីប្រជុំនៃរោគ ( រាងកាយ ); ការប្រជុំនៃរោគ, ដំណើរកុះកុមនៃរោគ ។ រោគសមុដ្ឋាន ( –គៈ– )ទីតាំងនៃរោគ, កំណើតរោគ ។ រោគសមុទាយ ( –គៈ– ) ដូចគ្នានឹង រោគសន្និបាត ដែរ ។ រោគសាន្ត ឬ រោគសាន្តិភាព ( –គៈ– ) ការរម្ងាប់រោគ, ដំណើរស្បើយរោគ ។ រោគសាស្ត្រ ( –គៈ– ) ក្បួន ឬវិទ្យាពេទ្យស្ដីពីមូលហេតុនិងអាការរោគផ្សេងៗ ។ រោគសិល្បៈ ( –គៈសិល-ប៉ៈ ) វិជ្ជាបំបាត់រោគ, ចំណេះផ្សេងៗ សម្រាប់ពេទ្យ, វិជ្ជាពេទ្យ ។ រោគហារិន ឬ –ហារី ( – គៈ– ) អ្នកកម្ចាត់ឬបំបាត់រោគ ( ពេទ្យ ) ។ ល ។វចនានុក្រម សម្ដេចសង្ឃរាជ ជួនណាត
- ន ឈ្មោះឈើតូចដើមស្ទើរជាវល្លិច្រើនដុះលើដំបូក; មាន ២ ប្រភេទគឺ រោគស, រោគក្រហម គេច្រើនប្រើជាថ្នាំរម្ងាប់រោគឫសដូងវិលជាដើម ( សរសេរជា រោក ក៏មាន ) ។វចនានុក្រម សម្ដេចសង្ឃរាជ ជួនណាត
Look up another word in the Khmer Dictionary
More words
សិក្សា ធាតុ ប្រែ ស្ដី កន្លែង សព្វ គោលបំណង កម្រិត កំពុង ធម្ម ទ្រង់ មហា ភ្នែក ពិត ទម្រង់ បង់ អង្គ សមាជិក ពោល ទ្រ ដុះ ប៉ះ រស់ ដែន
Source: Samdech Chuon Nath Khmer dictionary and Khmer lexicons.