រំលងទៅមាតិកា

ភាសាខ្មែរ

របៀបវាយអក្សរខ្មែរលើ Windows, Mac, iPhone និង Android

កែប្រែចុងក្រោយ: អាន ៧ នាទី

ដើម្បីវាយអក្សរខ្មែរលើឧបករណ៍ទំនើបណាមួយ សូមបន្ថែម ក្តារចុចខ្មែរយូនីកូដ ដែលមានស្រាប់ក្នុងការកំណត់ប្រព័ន្ធ ប្តូរទៅវាពេលចង់សរសេរខ្មែរ ហើយវាយព្យាង្គនីមួយៗតាមលំដាប់ ព្យញ្ជនៈ ជើង ស្រៈ។ អ្នកមិនចាំបាច់ប្រើ Limon ឬកម្មវិធីបន្ថែមណាមួយទេ៖ Windows, macOS, iPhone និង Android សុទ្ធតែមានក្តារចុចខ្មែរស្រាប់។ ដើម្បីរៀនថាអក្សរនៅលើគ្រាប់ចុចណា សូមរៀនមេរៀន ហាត់វាយអក្សរខ្មែរ ឥតគិតថ្លៃ ហើយពេលវាយរួច សូមបិទភ្ជាប់អត្ថបទទៅក្នុង ពិនិត្យអក្ខរាវិរុទ្ធខ្មែរ ដែលឥតគិតថ្លៃ ដើម្បីរកពាក្យវាយខុស និងអក្សរដែលខុសលំដាប់។

អត្ថបទនេះបង្ហាញថាក្តារចុចខ្មែរនៅកន្លែងណាក្នុងប្រព័ន្ធនីមួយៗ របៀបប្តូរក្តារចុចឱ្យលឿន និងលំដាប់វាយដែលធ្វើឱ្យអត្ថបទរបស់អ្នកអាចស្វែងរកបាន។

យូនីកូដ មិនមែន Limon៖ ហេតុអ្វីសំខាន់

មុនពេលមានខ្មែរយូនីកូដ ឯកសារខ្មែរភាគច្រើនត្រូវបានវាយដោយពុម្ពអក្សរចាស់ ដូចជា Limon ឬ ABC។ ពុម្ពអក្សរទាំងនោះគ្រាន់តែគូររាងអក្សរខ្មែរពីលើអក្សរឡាតាំង ដូច្នេះកុំព្យូទ័ររក្សាទុកអត្ថបទដូចជា sYsþI ពិតៗ។ ពេលបើកឯកសារដដែលលើទូរស័ព្ទដែលគ្មានពុម្ពអក្សរនោះ អក្សរខ្មែរក៏ប្រែជាអក្សរចម្លែកមើលមិនយល់។ ដើម្បីសង្គ្រោះអត្ថបទបែបនេះ សូមបិទភ្ជាប់វាទៅក្នុង បម្លែង Limon ទៅយូនីកូដ ដែលបម្លែងពុម្ពអក្សរ ABC ពុម្ពអក្សរចាស់ផ្សេងៗ និងឯកសារ .docx ទាំងមូលបានផងដែរ។

ខ្មែរយូនីកូដផ្តល់លេខកូដផ្ទាល់ខ្លួនដល់អក្សរខ្មែរនីមួយៗ។ អត្ថបទដែលវាយដោយក្តារចុចយូនីកូដ៖

  • នៅតែជាអក្សរខ្មែរលើ Facebook, Telegram អ៊ីមែល គេហទំព័រ និងទូរស័ព្ទ
  • អាចស្វែងរកឃើញតាម Google និងតាម Ctrl+F
  • អាចតម្រៀប ពិនិត្យអក្ខរាវិរុទ្ធ និងអានជាសំឡេងបាន
  • ប្រើបានជាមួយពុម្ពអក្សរខ្មែរយូនីកូដណាក៏បាន ដូចជា Khmer OS Siemreap, Khmer OS Battambang ឬ Noto Sans Khmer

ដូច្នេះគោលដៅគឺសាមញ្ញ៖ បន្ថែមក្តារចុចខ្មែរយូនីកូដតែម្តង ហើយប្រើវាគ្រប់ទីកន្លែង។

របៀបបន្ថែមក្តារចុចខ្មែរ មួយជំហានម្តងៗ

ឈ្មោះម៉ឺនុយខាងក្រោម គឺតាមកំណែប្រព័ន្ធបច្ចុប្បន្ន។ លើកំណែចាស់ៗ ឈ្មោះអាចខុសបន្តិច ប៉ុន្តែគោលការណ៍នៅដដែល៖ រកការកំណត់ភាសា ឬក្តារចុច ហើយបន្ថែមភាសាខ្មែរ។

  1. លើ Windows 11 សូមបើក Settings → Time & language → Language & region ហើយចុច Add a language។ ស្វែងរក Khmer ជ្រើសវា រួចដំឡើង។ លើ Windows 10 ជម្រើសនេះនៅក្នុង Settings → Time & Language → Language។ Windows អាចមានប្លង់ខ្មែរច្រើនជាងមួយ (ឧទាហរណ៍ប្លង់ NiDA)៖ សូមជ្រើសប្លង់ដែលអ្នកធ្លាប់រៀន ឬប្លង់ដែលការិយាល័យរបស់អ្នកប្រើ។
  2. លើ Mac សូមបើក System Settings → Keyboard ហើយនៅផ្នែក Text Input ចុច Edit ក្បែរ Input Sources។ ចុចប៊ូតុង + ជ្រើស Khmer ពីបញ្ជី រួចបន្ថែមវា។ លើ macOS កំណែចាស់ ជម្រើសនេះនៅក្នុង System Preferences → Keyboard → Input Sources។
  3. លើ iPhone ឬ iPad សូមចូល Settings → General → Keyboard → Keyboards → Add New Keyboard ហើយជ្រើស Khmer ពីបញ្ជី។
  4. លើ Android សូមបើកការកំណត់ Gboard (ពីក្តារចុច Gboard ផ្ទាល់ ឬពីការកំណត់ភាសា និងការបញ្ចូលរបស់ទូរស័ព្ទ) ចូលទៅ Languages ចុច Add keyboard ហើយជ្រើស Khmer។ បើទូរស័ព្ទរបស់អ្នកប្រើកម្មវិធីក្តារចុចផ្សេង សូមរកជម្រើសភាសាស្រដៀងគ្នាក្នុងការកំណត់របស់វា ឬដំឡើង Gboard។
  5. សាកល្បង។ បើក សៀវភៅកត់ត្រាអនឡាញ ប្តូរទៅក្តារចុចខ្មែរ ហើយវាយពាក្យពីរបី។ បើឃើញអក្សរខ្មែរ មានន័យថាអ្នករួចរាល់ហើយ។
  6. រៀនប្លង់ក្តារចុច។ បើក ហាត់វាយអក្សរខ្មែរ ហើយចាប់ផ្តើមពីមេរៀន ជួរកណ្តាល។ ក្តារចុច NiDA លើអេក្រង់ដាក់ពណ៌គ្រាប់ចុចនីមួយៗតាមម្រាមដៃ ហើយបំភ្លឺគ្រាប់ចុចបន្ទាប់ ហើយមេរៀនបន្តទៅស្រទាប់ Shift ជើងអក្សរ ស្រៈ និងលេខ។ បន្ទាប់មក វាស់ល្បឿនរបស់អ្នកដោយ តេស្តវាយអក្សរខ្មែរ។

គន្លឹះ៖ មិនដឹងថាអក្សរនៅលើគ្រាប់ចុចណា? មេរៀន និងតេស្តវាយអក្សរខ្មែរ បង្ហាញប្លង់ NiDA ទាំងមូលលើអេក្រង់ ហើយលើកុំព្យូទ័រដែលគ្មានក្តារចុចខ្មែរ អ្នកអាចធីក វាយអក្សរខ្មែរដោយប្រើក្តារចុចអង់គ្លេស (US) នៅទីនោះ ដើម្បីហាត់បានភ្លាម។ កុំព្យូទ័រទាំងពីរក៏អាចបង្ហាញប្លង់ដែលកំពុងប្រើនៅលើអេក្រង់។ លើ Windows សូមបើក On-Screen Keyboard (ស្វែងរកវាក្នុង Start menu) ពេលកំពុងជ្រើសភាសាខ្មែរ ហើយលើ Mac សូមជ្រើស Show Keyboard Viewer ពីម៉ឺនុយបញ្ចូល (input menu) នៅលើរបារម៉ឺនុយ។

របៀបប្តូររវាងភាសាខ្មែរ និងអង់គ្លេស

ពេលមានក្តារចុចពីរ ការប្តូរបានលឿនសំខាន់ជាងអ្វីទាំងអស់៖

ឧបករណ៍ របៀបប្តូរ
Windows 10 / 11 ចុច Windows + Space ឬចុចលើកូដភាសានៅលើរបារភារកិច្ច
Mac ប្រើម៉ឺនុយបញ្ចូលនៅលើរបារម៉ឺនុយ ឬគ្រាប់ចុចរូបផែនដី ឬ Control + Space អាស្រ័យលើការកំណត់ក្តារចុចរបស់អ្នក
iPhone / iPad ចុចគ្រាប់ចុច រូបផែនដី ក្បែរដកឃ្លា
Android (Gboard) ចុចគ្រាប់ចុចរូបផែនដី ឬចុចឱ្យយូរលើដកឃ្លា ហើយជ្រើសភាសា

លើទូរស័ព្ទ ក្តារចុចខ្មែរច្រើនតែមានអក្សរច្រើនជាងមួយទំព័រ ព្រោះខ្មែរមានព្យញ្ជនៈ ស្រៈ និងសញ្ញាច្រើន។ សូមប្រើគ្រាប់ចុច shift និងគ្រាប់ចុចនិមិត្តសញ្ញា ដើម្បីទៅដល់អក្សរផ្សេងទៀត។

លំដាប់វាយ៖ ព្យញ្ជនៈ ជើង ស្រៈ

ខ្មែរយូនីកូដរក្សាទុកព្យាង្គនីមួយៗតាមលំដាប់ថេរមួយ ទោះបីស្រៈខ្លះបង្ហាញនៅខាងឆ្វេងព្យញ្ជនៈក៏ដោយ។ សូមវាយតាមលំដាប់នេះ៖

  • ព្យញ្ជនៈតួ (ឬស្រៈពេញតួ) ឧទាហរណ៍ ក ឬ ស។
  • ជើង៖ សញ្ញាជើង ្ រួចព្យញ្ជនៈ ឧទាហរណ៍ ្ត។ បើព្យាង្គមានជើងរោ (្រ) ត្រូវវាយវាចុងក្រោយគេក្នុងចំណោមជើងទាំងអស់។
  • ត្រីសព្ទ ឬមូសិកទន្ត បើត្រូវការ (៊ ឬ ៉)។
  • ស្រៈ ឧទាហរណ៍ ា ី ឬ េ។
  • សញ្ញាផ្សេងៗ ដូចជា ំ ឬ ះ។

ឧទាហរណ៍ពីរ៖

  • ស្ត្រី = ស + ្ត + ្រ + ី
  • ក្រុម = ក + ្រ + ុ + ម

សូមកត់សម្គាល់ថា ស្រៈ េ ែ ៃ ដែលបង្ហាញនៅខាងឆ្វេង អ្នកនៅតែវាយព្យញ្ជនៈមុន ហើយទើបវាយស្រៈ។ អេក្រង់នឹងរំកិលស្រៈទៅខាងឆ្វេងឱ្យអ្នកដោយស្វ័យប្រវត្តិ។ បើអ្នកធ្លាប់ប្រើ Limon ដែលវាយស្រៈខាងឆ្វេងមុន នេះជាទម្លាប់ដែលពិបាកកែជាងគេ។

គន្លឹះ៖ បើអត្ថបទមើលទៅត្រឹមត្រូវ តែស្វែងរកមិនឃើញ ប្រហែលជាវាត្រូវបានវាយខុសលំដាប់ ដូចជា ស្រ្តី ដែលវាយជើងរោមុន។ ពិនិត្យអក្ខរាវិរុទ្ធខ្មែរ គូសពាក្យបែបនេះជាពណ៌ទឹកក្រូច ហើយប៊ូតុង កែសម្រួលលំដាប់ Unicode (Fix Unicode ordering) ជួសជុលអត្ថបទទាំងមូលដោយចុចតែម្តង។

ពុម្ពអក្សរខ្មែរ និងលេខខ្មែរ

ក្តារចុចជាអ្នកកំណត់ថាអក្សរណាត្រូវរក្សាទុក ចំណែកពុម្ពអក្សរគ្រាន់តែកំណត់រូបរាងប៉ុណ្ណោះ។ Windows, macOS, iOS និង Android កំណែថ្មីៗ មានពុម្ពអក្សរខ្មែររបស់ប្រព័ន្ធស្រាប់ ដូច្នេះអក្សរខ្មែរបង្ហាញត្រឹមត្រូវដោយមិនបាច់ដំឡើងអ្វីទេ។ សម្រាប់ឯកសារ អ្នកអាចប្រើពុម្ពអក្សរយូនីកូដដែលធ្លាប់ស្គាល់ ដូចជា Khmer OS Siemreap ឬ Khmer OS Battambang ឬ Noto Sans Khmer ដែលអាចទាញយកឥតគិតថ្លៃពី Google Fonts។ ដំឡើងពុម្ពអក្សរលើកុំព្យូទ័រ រួចជ្រើសវាក្នុង Word, Google Docs ឬកម្មវិធីរចនារបស់អ្នក។

ក្តារចុចខ្មែរក៏មានលេខខ្មែរ ០ ១ ២ ៣ ៤ ៥ ៦ ៧ ៨ ៩ ដែរ។ បើអ្នកបានវាយអត្ថបទវែងដោយលេខ 0–9 ហើយត្រូវការលេខខ្មែរសម្រាប់លិខិតផ្លូវការ សូមបិទភ្ជាប់វាទៅក្នុង បំប្លែងលេខខ្មែរ ហើយប្តូរលេខទាំងអស់ក្នុងពេលតែមួយ។

កំហុសទូទៅដែលគួរជៀសវាង

  • វាយឯកសារថ្មីដោយ Limon។ វាអាចមើលទៅល្អលើកុំព្យូទ័ររបស់អ្នក ប៉ុន្តែអត្ថបទនឹងខូចនៅកន្លែងផ្សេងទៀតទាំងអស់។ សូមប្រើក្តារចុចយូនីកូដ និងពុម្ពអក្សរយូនីកូដ។ បើមានឯកសារ Limon ចាស់ សូមបម្លែងវាដោយ បម្លែង Limon ទៅយូនីកូដ ជំនួសឱ្យការវាយឡើងវិញ។
  • វាយស្រៈខាងឆ្វេងមុន។ ក្នុងយូនីកូដ សម្រាប់ កេ ត្រូវវាយ ក រួច េ មិនមែនផ្ទុយពីនេះទេ។
  • វាយជើងរោមុនជើងផ្សេង។ ស្ត្រី ត្រូវតែជា ស + ្ត + ្រ + ី។ លំដាប់ខុសមើលទៅដូចគ្នា ប៉ុន្តែស្វែងរកមិនឃើញ។
  • បិទភ្ជាប់អត្ថបទដែលពោរពេញដោយតួអក្សរលាក់។ អត្ថបទដែលចម្លងពីគេហទំព័រ ឬកម្មវិធីជជែក អាចមានដកឃ្លាគ្មានទទឹង (zero-width space) និងតួអក្សរមើលមិនឃើញផ្សេងទៀត ដែលធ្វើឱ្យការស្វែងរក និងការរាប់ពាក្យខុស។ លុបតួអក្សរមើលមិនឃើញ បង្ហាញ និងលុបវាចេញ។
  • ទាយអក្ខរាវិរុទ្ធពាក្យផ្លូវការ។ ពេលមិនច្បាស់ សូមរកមើលពាក្យក្នុង វចនានុក្រមខ្មែរ ឬពិនិត្យអត្ថបទដោយកម្មវិធីពិនិត្យអក្ខរាវិរុទ្ធ។ មគ្គុទ្ទេសក៍ របៀបពិនិត្យអក្ខរាវិរុទ្ធខ្មែរ របស់យើង រៀបរាប់កំហុសដែលគេជួបញឹកញាប់បំផុត។

សេចក្តីសង្ខេប

បន្ថែមក្តារចុចខ្មែរតែម្តងក្នុងការកំណត់ប្រព័ន្ធ៖ Language & region លើ Windows, Input Sources លើ Mac, Keyboards លើ iPhone និង Languages របស់ Gboard លើ Android។ ប្តូរក្តារចុចដោយ Windows + Space ម៉ឺនុយបញ្ចូល ឬគ្រាប់ចុចរូបផែនដី ហើយរៀនប្លង់ដោយមេរៀន ហាត់វាយអក្សរខ្មែរ។ វាយព្យាង្គនីមួយៗតាមលំដាប់ ព្យញ្ជនៈ ជើង (ជើងរោចុងក្រោយ) ស្រៈ រួចសញ្ញា ហើយប្រើពុម្ពអក្សរយូនីកូដ។ ចុងក្រោយ សូមពិនិត្យអត្ថបទសំខាន់ៗដោយ ពិនិត្យអក្ខរាវិរុទ្ធខ្មែរ ដែលក៏ជួសជុលអក្សរដែលវាយខុសលំដាប់ផងដែរ។

សំណួរដែលសួរញឹកញាប់

តើត្រូវដំឡើង Limon ដើម្បីវាយអក្សរខ្មែរដែរឬទេ?

មិនចាំបាច់ទេ។ Limon ជាពុម្ពអក្សរចាស់ ដែលគ្រាន់តែធ្វើឱ្យអក្សរឡាតាំងមើលទៅដូចអក្សរខ្មែរប៉ុណ្ណោះ។ សព្វថ្ងៃយើងវាយខ្មែរដោយ ក្តារចុចខ្មែរយូនីកូដ ដែលមានស្រាប់ក្នុង Windows, macOS, iPhone និង Android ហើយអត្ថបទនៅតែជាអក្សរខ្មែរលើគ្រប់ឧបករណ៍ និងគ្រប់កម្មវិធី។ អត្ថបទ Limon ចាស់អាចបម្លែងបានដោយ បម្លែង Limon ទៅយូនីកូដ។

តើប្តូររវាងភាសាខ្មែរ និងអង់គ្លេសលើ Windows ដោយរបៀបណា?

ក្រោយពេលបន្ថែមក្តារចុចខ្មែររួច ចុច Windows + Space ដើម្បីប្តូរពីក្តារចុចមួយទៅមួយ ឬចុចលើអក្សរកាត់ភាសានៅលើរបារភារកិច្ច (taskbar) ហើយជ្រើសខ្មែរ ឬអង់គ្លេស។

តើវាយជើងអក្សរក្នុងខ្មែរយូនីកូដដោយរបៀបណា?

វាយព្យញ្ជនៈតួ បន្ទាប់មកវាយសញ្ញាជើង ្ រួចវាយព្យញ្ជនៈដែលចង់ឱ្យនៅខាងក្រោម។ ឧទាហរណ៍ ស្ត្រី វាយតាមលំដាប់ ស ្ ត ្ រ ហើយទើបស្រៈ ី។ ជើងរោ (្រ) ត្រូវវាយចុងក្រោយគេ មុនស្រៈ។

ហេតុអ្វីអត្ថបទខ្មែរមើលទៅត្រឹមត្រូវ តែស្វែងរកមិនឃើញ?

ភាគច្រើនមកពីអក្សរត្រូវបានវាយខុសលំដាប់ ឧទាហរណ៍វាយជើងរោមុនជើងផ្សេង។ សូមបិទភ្ជាប់អត្ថបទទៅក្នុង ពិនិត្យអក្ខរាវិរុទ្ធខ្មែរ ហើយចុច កែសម្រួលលំដាប់ Unicode ដើម្បីតម្រៀបព្យាង្គទាំងអស់ឱ្យត្រូវតាមស្តង់ដារ។

តើគួរប្រើពុម្ពអក្សរអ្វីសម្រាប់ឯកសារខ្មែរ?

ពុម្ពអក្សរខ្មែរយូនីកូដណាក៏បាន ដូចជា Khmer OS Siemreap, Khmer OS Battambang ឬ Noto Sans Khmer។ កុំប្រើពុម្ពអក្សរចាស់ដូចជា Limon ឬ ABC សម្រាប់ឯកសារថ្មី ព្រោះអត្ថបទនឹងប្រែជាអក្សរឡាតាំង នៅលើកុំព្យូទ័រ និងទូរស័ព្ទដែលគ្មានពុម្ពអក្សរនោះ។

តើអាចរៀន និងហាត់វាយអក្សរខ្មែរនៅឯណា?

មេរៀន ហាត់វាយអក្សរខ្មែរ ឥតគិតថ្លៃ បង្រៀនក្តារចុច NiDA ម្តងមួយជួរ ដោយបំភ្លឺគ្រាប់ចុចបន្ទាប់លើអេក្រង់។ ពេលត្រៀមរួច តេស្តវាយអក្សរខ្មែរ វាស់ពាក្យខ្មែរក្នុងមួយនាទីរបស់អ្នក ហើយមានការប្រកួតប្រចាំថ្ងៃ និងប្រចាំសប្តាហ៍។ ទាំងពីរប្រើបានលើក្តារចុច US ផងដែរ ដោយមានការផ្គូផ្គងគ្រាប់ចុចខ្មែរស្រាប់។